Mỗi thành phố cổ của Trung Quốc đều từng được bao quanh bởi tường thành cao và hào thành. Thành Đô cũng không ngoại lệ: lần đầu được xây dựng vào thời nhà Chu, được ốp gạch vào thời nhà Minh, được mở rộng vào thời nhà Thanh, rồi lại bị tháo dỡ vào thế kỷ hai mươi, để thành phố hiện đại thở tự do. Hôm nay, bức tường đó gần như biến mất, chỉ còn lại vài đoạn gạch phong hóa, âm thầm bao quanh sau hàng rào sắt của công viên thành phố, đứng với biển giải thích nhỏ. Chúng chính là Di tích tường thành cổ Thành Đô.
Tường thành đi đâu rồi
- Kể từ khi thành lập vào thời Tần và Hán, tường thành Thành Đô đã xác định một thành nội vuông vức, được sửa chữa nhiều lần qua các triều đại.
- Tường thành Minh và Thanh hùng vĩ cao khoảng mười mét, bốn cổng thành với hào sâu; con sông ngày xưa dẫn nước vào thành, hôm nay vẫn chảy qua thành phố.
- Vào thế kỷ hai mươi, cùng với sự trỗi dậy của đường bộ và điện xe, cổng thành bị tháo dỡ từng đoạn. Đá được dùng cho việc khác, gạch được dời đi sạch sẽ, đến những năm 1950 chỉ còn lại đoạn đổ nát.
Cách đọc một đoạn tường còn sót lại
Hãy nhìn kỹ viên gạch còn sót lại: lớp gạch không đều, vết sửa chữa, gạch xám bị thời gian làm đen, dấu vết của mưa trăm năm và bụi bặm. Một đoạn được bảo tồn nổi tiếng, đứng ở rìa công viên nhỏ không xa trung tâm thành phố cổ; một đoạn tường còn sót lại khác sống sót ở gần khu phố cổ ở phía bắc thành phố. Chúng không nổi bật, nhưng là điểm khởi đầu để tưởng tượng về Thành Đô ngày xưa bị tường thành bao vây.
Xung quanh chúng hôm nay
Những đoạn còn sót lại này không phải là đống đổ nát cô lập, mà được nhúng vào thành phố đang sống: cạnh lối đi bộ rợp bóng, qua đường là quán trà, người địa phương đi dạo, trẻ em chơi đùa. Đứng dưới bức tường cổ bốn trăm năm tuổi, phía sau là tòa nhà cao tầng mọc lên, bạn có thể nhanh chóng cảm nhận được lớp lớp thời gian của Thành Đô chất chồng.
Cách đọc một đoạn tường còn sót lại
Tường thành tưởng niệm thành phố, cách làm thông thường là xây dựng lại nó. Thành Đô hiếm có để lại một đoạn tường gạch nguyên bản, nứt nẻ, nửa chôn vùi, âm thầm ghi lại cách thành phố này thay đổi. Đừng coi di tích này là đài tưởng niệm, hãy coi nó là tầng địa chất: viên gạch ở trên mới, viên gạch ở dưới cũ, chỗ bị thủng là dấu vết được sửa chữa bởi các thế hệ sau. Đứng bên cạnh nó, trong nháy mắt bạn đã nắm được sự phát triển của thành phố trong bốn trăm năm.
Đoạn tường còn sót lại nằm trong một công viên nhỏ miễn phí, đừng mong đợi sự đông đúc. Hãy đọc biển giải thích ngắn gọn bên cạnh, sau đó đi bộ một đoạn dọc theo đường vành đai hiện đại, tưởng tượng về hướng đi của tường thành cổ ngày xưa. Đây là một điểm dừng cho người yêu lịch sử, không phải điểm chụp ảnh; hãy dành ra hai mươi phút, ăn trưa ở khu phố cổ. Nó đáp lại sự kiên nhẫn, không phải sự ồn ào.
Thông tin thực tế
- Đi đâu để xem: đoạn còn sót lại của tường thành cổ Minh và Thanh được bảo tồn ở một vài công viên thành phố nhỏ gần trung tâm thành phố cổ, có thể nhờ hướng dẫn viên địa phương chỉ ra chỗ gần nhất
- Giao thông: xung quanh ga tàu điện ngầm tuyến 2/4 trung tâm thành phố có thể đi bộ đến, có thể tham quan cùng Khu phố Kuanzhai hoặc Công viên Nhân dân
- Chi phí: xem miễn phí
- Mẹo: chúng chỉ là đoạn còn sót lại, không phải lâu đài hùng vĩ. Hãy đến với trí tưởng tượng, đọc kỹ biển giải thích. Ý nghĩa thực sự không nằm ở viên gạch, mà nằm ở — nơi đây từng đứng lên một toàn bộ thành phố bị tường thành bao vây.
Một đoạn tường gạch phong hóa trong công viên thành phố, chính là tất cả tro tàn của phòng thủ thành Thành Đô. Miễn là bạn biết cách nhìn, đã đủ để xây dựng lại toàn bộ thành phố cổ trong đầu.
